Güneşin gözyaşları: Yunan mitolojisinde kehribar

Eski Yunanlar için kehribar, elde tutulabilen güneş ışığıydı. Onun nereden geldiğine dair anlattıkları hikâye, mitolojinin en hüzünlü ve en güzel hikâyelerinden biridir.

Phaethon ve güneş arabası

Phaethon, güneş tanrısı Helios'un oğluydu. Babasının arabasını bir günlüğüne gökyüzünde sürmek için yalvardı. Atlara söz geçiremedi, yeryüzü yanmaya başladı ve Zeus onu bir yıldırımla vurup düşürdü. Phaethon, Eridanos Nehri'ne düştü.

Kehribar ağlayan kız kardeşler

Kız kardeşleri Heliadlar nehrin kıyısında durup o kadar uzun süre yas tuttular ki kavak ağaçlarına dönüştüler. Gözyaşları akmaya devam etti, güneşte sertleşti ve kehribar oldu. Romalı şair Ovidius bu hikâyeyi Dönüşümler adlı eserinde anlatır.

Elektriğe dönüşen sözcük

Yunanlar kehribara elektron, yani parlayan adını verirdi. Ovulan kehribarın tüyleri ve saman çöplerini kendine çektiğini fark etmişlerdi. İki bin yıl sonra, 1600'de, İngiliz bilim insanı William Gilbert bu kuvvete ad vermek için aynı sözcüğü ödünç aldı: elektrik.

Her kehribar damlası bu hikâyeden küçük bir parça taşır. Kehribar kolye uçlarımıza göz atın ya da Litvanya'nın kendi kehribar efsanesini, Jūratė ve Kastytis'i okuyun.